Onderhoudsgelden en belastingen: wat verandert er in 2026?

Betaal of ontvang je alimentatie? Dan heb je er vast al iets over gehoord: de fiscale behandeling van onderhoudsgelden verandert ingrijpend. Sinds 1 januari 2025 daalt het aftrekbare percentage stapsgewijs van 80% naar uiteindelijk 50% in 2027. Die wijziging raakt zowel de betaler als de ontvanger, want dezelfde percentages gelden voor de belastbaarheid. In dit artikel zet ik de nieuwe regels op een rij, reken ik het verschil concreet uit, en bespreek ik wat je nu al kunt doen.

TL;DR: De fiscale aftrek voor onderhoudsgelden daalt van 80% naar 60% in 2026, en naar 50% vanaf 2027 (Wet van 18 december 2025, BS 30 december 2025). Dezelfde percentages gelden voor de belastbaarheid bij de ontvanger. Wie alimentatie betaalt of ontvangt, voelt dit in de portemonnee. Laat je scenario’s herberekenen.

Wat zijn onderhoudsgelden precies?

Onderhoudsgelden, vaak “alimentatie” genoemd, zijn periodieke uitkeringen die je betaalt na een scheiding of uit hoofde van een wettelijke onderhoudsplicht (FOD Financiën, 2026). Het gaat om betalingen voor het levensonderhoud van je kinderen, je ex-partner, of beiden. In de praktijk zijn er drie veelvoorkomende vormen: kinderalimentatie (het meest frequent), partneralimentatie na echtscheiding, en in zeldzamere gevallen alimentatie aan ouders of grootouders.

Je kunt onderhoudsgeld verschuldigd zijn op basis van een rechterlijk vonnis, maar dat hoeft niet. Een onderhandse of notariële overeenkomst volstaat ook. Zolang er een wettelijke verplichting aan de grondslag ligt, is het fiscaal relevant. Belangrijk: onderhoudsgeld is iets anders dan de verdeling van beroepskosten of andere fiscale aftrekposten. Het valt onder een apart regime in de personenbelasting.

Het afbouwschema: van 80% naar 50%

Het aftrekpercentage voor onderhoudsgelden daalt in drie stappen van 80% naar 50%, zo bepaalt de Wet van 18 december 2025 houdende diverse bepalingen (Belgisch Staatsblad, 30 december 2025). Concreet ziet het schema er zo uit:

Let op: de wet werd pas eind december 2025 gepubliceerd, maar geldt retroactief vanaf 1 januari 2025. Wie zijn aangifte over inkomstenjaar 2025 voorbereidt, moet dus al rekening houden met 70% in plaats van 80%.

Wettelijke basis: De Wet van 18 december 2025 houdende diverse bepalingen (BS 30 december 2025), artikelen 34-37, wijzigt artikel 104 par. 1 en par. 2, artikel 99 en artikel 228 par. 2, 9, c van het Wetboek van de inkomstenbelastingen 1992. De verlaging geldt symmetrisch: wat de betaler minder aftrekt, wordt bij de ontvanger ook minder belast.

Rekenvoorbeeld: 600 EUR per maand alimentatie

Bij 600 EUR alimentatie per maand betaal je 7.200 EUR op jaarbasis. In de veronderstelling dat je in de hoogste belastingschijf van 50% zit (plus gemeentebelasting, wat neerkomt op een effectief marginaal tarief van ongeveer 50%), geeft dat volgende vergelijking:

De netto kost stijgt dus met 1.080 EUR per jaar als je vergelijkt met de situatie voor 2025. Dat is bijna 2 maanden extra alimentatie die je effectief uit eigen zak betaalt.

Uit mijn praktijk: een klant die al zes jaar 750 EUR per maand betaalt, schrok toen ik het verschil uitrekende. Zijn jaarlijkse netto kost stijgt met meer dan 1.300 EUR tegen 2027. Hij heeft nu een afspraak met zijn advocaat om te bekijken of een herziening van het alimentatiebedrag mogelijk is.

Co-ouderschap of aftrek onderhoudsgeld: wat is voordeliger?

Na een scheiding met kinderen heb je in België twee fiscale opties die niet gecombineerd kunnen worden (FOD Financiën, 2025). Ofwel kies je voor fiscaal co-ouderschap (artikel 132bis WIB 92), ofwel trek je het betaalde onderhoudsgeld af. Beide tegelijk kan niet.

Fiscaal co-ouderschap

Bij fiscaal co-ouderschap wordt de toeslag op de belastingvrije som voor kinderen ten laste verdeeld over beide ouders. Je trekt dan geen onderhoudsgeld af, maar je deelt het fiscale voordeel van de kinderlast. Dit is vooral interessant als beide ouders een gelijkaardig inkomen hebben.

Aftrek onderhoudsgeld

Bij aftrek van onderhoudsgeld trek je het betaalde bedrag af tegen het geldende percentage (60% in 2026). Dit was tot nu toe in de meerderheid van de gevallen de voordeligere optie, zeker voor wie een hoger inkomen heeft dan de ex-partner.

Maar door het dalende aftrekpercentage kan de balans kantelen. Waar aftrek van onderhoudsgeld vroeger bij 80% bijna altijd voordeliger was, is het verschil bij 50% een stuk kleiner. Mijn advies: laat je accountant beide scenario’s doorrekenen met de actuele percentages. Wat drie jaar geleden de beste keuze was, hoeft dat vandaag niet meer te zijn.

Vier voorwaarden om onderhoudsgeld af te trekken

Niet elke betaling aan je ex-partner is zomaar aftrekbaar. De fiscus stelt vier duidelijke voorwaarden (FOD Financiën, 2025). Voldoe je niet aan alle vier, dan verlies je de aftrek volledig.

1. Wettelijke verplichting

Er moet een wettelijke onderhoudsverplichting bestaan. Een rechterlijk vonnis is het duidelijkst, maar een schriftelijke overeenkomst (onderhands of notarieel) volstaat ook. Vrijwillige betalingen zonder juridische basis zijn niet aftrekbaar.

2. Begunstigde woont niet bij jou in

De persoon die het onderhoudsgeld ontvangt, mag geen deel uitmaken van je gezin. Woon je opnieuw samen met je ex-partner? Dan vervalt de aftrek onmiddellijk.

3. Regelmatige betaling

De betalingen moeten regelmatig gebeuren. Concreet betekent dit: geen achterstand van meer dan drie maanden. Eenmalige stortingen of onregelmatige betalingen worden door de fiscus geweigerd.

4. Bewijsstukken

Je moet de betalingen kunnen bewijzen met bankafschriften waarop de identiteit van de ontvanger duidelijk vermeld staat. Cashbetalingen zijn quasi onmogelijk te bewijzen en worden zelden aanvaard.

Opgelet: geen aftrek meer buiten de EER

Sinds 1 januari 2025 is onderhoudsgeld aan personen die buiten de Europese Economische Ruimte (EER) of Zwitserland wonen, niet meer fiscaal aftrekbaar (ITAA Blog, 2025). De wet schrapt deze aftrekmogelijkheid volledig.

De keerzijde: het onderhoudsgeld is bij de ontvanger buiten de EER ook niet meer belastbaar in België. De fiscale symmetrie blijft dus behouden, maar voor de betaler in België verdwijnt het belastingvoordeel.

Heb je kinderen of een ex-partner die buiten de EER woont? Dan betaal je voortaan het volledige brutobedrag zonder enig fiscaal voordeel. Dit kan een aanzienlijk verschil maken.

Wat met bestaande overeenkomsten?

De wet maakt geen uitzondering voor lopende alimentatieovereenkomsten of bestaande vonnissen. Dat is een belangrijk punt: zelfs als jouw alimentatiebedrag in 2018 werd vastgelegd op basis van de toen geldende 80% aftrek, geldt vandaag het nieuwe percentage van 60% (inkomstenjaar 2026).

Het alimentatiebedrag zelf verandert niet automatisch. Dat moet je, of de rechter, aanpassen. Heb je het gevoel dat de financiële balans na de hervorming niet meer klopt? Dan kun je een herziening vragen bij de familierechtbank. Een wezenlijke wijziging in de financiële omstandigheden is daarvoor een geldige reden.

Uit mijn praktijk: ik heb een klant doorverwezen naar haar advocaat nadat bleek dat haar ex-partner, die alimentatie ontvangt, door het lagere belastbare percentage netto minder overhoudt. Ze onderzoeken nu of een aanpassing van het brutobedrag wenselijk is. Beide partijen hebben belang bij een correcte herberekening.

Wat kun je nu al doen?

De daling van het aftrekpercentage is een feit. Daar verander je niets aan. Maar je kunt wel proactief handelen. Ten eerste: laat je accountant berekenen of fiscaal co-ouderschap ondertussen voordeliger is dan de aftrek van onderhoudsgeld. Ten tweede: bekijk samen met je advocaat of een herziening van het alimentatiebedrag aangewezen is, zeker als de oorspronkelijke berekening uitging van 80% aftrek. En ten derde: bewaar je bankafschriften zorgvuldig, want zonder bewijs geen aftrek.

Twijfel je over jouw situatie? Neem contact op voor een persoonlijke doorrekening.

Veelgestelde vragen

Is onderhoudsgeld voor kinderen anders belast dan voor een ex-partner?

Nee. Dezelfde aftrekpercentages gelden voor onderhoudsgeld aan kinderen en aan een ex-partner. In beide gevallen is het aftrekbaar tegen 60% in 2026 en 50% vanaf 2027. Er is geen onderscheid in de fiscale behandeling tussen kinderalimentatie en partneralimentatie (FOD Financiën, 2025).

Kan het aftrekpercentage nog verder dalen na 2027?

Volgens de huidige wet is 50% het definitieve percentage vanaf inkomstenjaar 2027. Er is geen verdere afbouw voorzien. Maar toekomstige fiscale hervormingen zijn nooit uitgesloten, dus het is verstandig om dit te blijven opvolgen.

Moet je een vonnis hebben om onderhoudsgeld af te trekken?

Nee. Een rechterlijk vonnis is niet vereist. Een schriftelijke overeenkomst, onderhands of notarieel, volstaat om de aftrek te claimen. Wel moet je de betalingen kunnen bewijzen met bankafschriften.

Hoe geef ik betaald onderhoudsgeld aan in mijn belastingaangifte?

Je vermeldt het totale betaalde onderhoudsgeld in vak VIII van de aangifte personenbelasting, onder code 1390 of 2390 (FOD Financiën, 2025). Je geeft het brutobedrag op. De fiscus past zelf het geldende aftrekpercentage toe.

Nick Debruyne is ITAA-accountant bij ND-Consult in Oostende en helpt zelfstandigen en kmo’s met hun fiscale planning.